پایگاه خبری تحلیلی فرامتن: به نقل از خبرگزاری خبرآنلاین، ابراهیم عزیزی رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی درباره نگاه ایران به تحولات سیاسی آمریکا، پیامدهای احتمالی اقدامات نظامی علیه کشور، آمادگی مجلس برای قانون‌گذاری درباره تغییر دکترین هسته‌ای و جایگاه صنعت هسته‌ای در توسعه کشور گفت‌وگو کرد.
به روایت تابناک، در این گفت‌وگو، درباره پیامدهای انتخابات آمریکا و شکست حزب جمهوری‌خواه در انتخابات دو مجلس این کشور، اظهار کرد: دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان برای جمهوری اسلامی ایران تفاوتی ندارند و این‌گونه نیست که ما یکی از این دو حزب را بر دیگری ترجیح بدهیم یا برایمان مهم باشد کدام حزب در آمریکا رأی بیشتری به دست می‌آورد. آنچه برای ما اهمیت دارد، رفتار و اقدامات آمریکایی‌هاست و ما سیاست‌های خود را بر مبنای عملکرد آنها تنظیم می‌کنیم.
وی افزود: همان‌طور که پیش از این هم تأکید کرده‌ام، هر دو حزب دموکرات و جمهوری‌خواه برای ما دو لبه یک قیچی هستند. جمهوری‌خواهان با تصمیمات غلط خود به منافع ما لطمه زده‌اند و دموکرات‌ها نیز در مواردی همین مسیر را دنبال کرده‌اند. بنابراین، ملاک ما نه رأی‌آوری این حزب و آن حزب، بلکه عملکرد دولت و ساختار سیاسی آمریکاست. منافع ملی و امنیت ملی کشور را بر اساس رفتار آمریکایی‌ها و اقداماتی که در قبال جمهوری اسلامی ایران انجام می‌دهند، تعریف و دنبال می‌کنیم.
عزیزی با اشاره به تحلیل‌هایی که درباره احتمال اقدام دولت آمریکا در صورت شکست جمهوری‌خواهان مطرح شده است، گفت: برخی تحلیل کرده‌اند که اگر حزب جمهوری‌خواه یا به تعبیر دیگر حزب مورد نظر ترامپ در انتخابات رأی نیاورد، ممکن است رئیس‌جمهور آمریکا دست به اقداماتی بزند که خلاف منافع ملی ایران باشد. فارغ از اینکه کدام حزب در آمریکا رأی آورده یا خواهد آورد، باید روشن باشد که هر اقدام و رفتاری از سوی آمریکایی‌ها که امنیت و منافع ملی، امنیت کشور و ملت ایران، تمامیت ارضی ما یا حتی امنیت منطقه و به‌ویژه جبهه مقاومت را با خدشه مواجه کند، با پاسخ قاطع، صریح، کوبنده و پشیمان‌کننده ایران روبه‌رو خواهد شد.
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ادامه داد: همان‌طور که رهبر معظم انقلاب به نیروهای مسلح ابلاغ کرده‌اند، پاسخ ایران محدود به جغرافیای خاصی نخواهد بود. آمریکایی‌ها باید به یک تحلیل درست برسند و از هرگونه اقدام اشتباه و محاسبه غلط پرهیز کنند. آنها باید به این نتیجه برسند که جایگاهی برای ماندن در منطقه و اقدام علیه ملت ایران، منافع ملی، امنیت ملی و تمامیت سرزمینی کشور ندارند و باید به سرزمین خود بازگردند؛ چراکه اساساً جایی در منطقه برای حضور و ماندن آمریکا با هدف اقدام علیه ملت‌های منطقه وجود ندارد.
وی با بیان اینکه نتیجه انتخابات آمریکا برای ایران تعیین‌کننده نیست، خاطرنشان کرد: با این حال، این نتیجه می‌تواند نشان‌دهنده آن باشد که بخش قابل توجهی از مردم خود آمریکا نیز سیاست‌ها و اقدامات رئیس‌جمهور جنگ‌طلب این کشور را نپذیرفته‌اند و با رأی خود به این سیاست‌ها واکنش نشان داده‌اند. به نظر می‌رسد مردم آمریکا پیامی داده‌اند مبنی بر اینکه جنگ‌طلبی و اقدامات نظامی علیه ایران را قبول ندارند و انتظار دارند رهبران، رئیس‌جمهور و نمایندگانشان به‌جای دنبال کردن سیاست‌های جنگ‌طلبانه، به سمت اقداماتی حرکت کنند که منافع واقعی آن کشور را تأمین کند.
عزیزی تصریح کرد: به نظر می‌رسد مردم آمریکا به درک واقع‌بینانه‌تری از پیامدهای سیاست‌های جنگ‌طلبانه رسیده‌اند. البته اگر در فضای سیاسی آمریکا گوش شنوایی وجود نداشته باشد و احزاب این کشور، چه دموکرات و چه جمهوری‌خواه، از حوادث، تصمیمات و نتایج انتخابات درس نگیرند، ملت بزرگ ایران پاسخ لازم را خواهند داد و هر اقدام اشتباه با پاسخی پشیمان‌کننده مواجه خواهد شد.
مجلس برای قانون‌گذاری درباره تغییر دکترین هسته‌ای آمادگی دارد
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در ادامه و در پاسخ به پرسشی درباره آمادگی مجلس برای بررسی تغییر دکترین هسته‌ای کشور گفت: اینجا باید میان دو موضوع تفکیک قائل شد. یک موضوع این است که آیا کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس آمادگی دارد در صورت نیاز، موضوع تغییر دکترین هسته‌ای را از منظر قانون‌گذاری دنبال کند؛ پاسخ من به این سؤال مثبت است. موضوع دیگر این است که آیا مجلس همین امروز به‌تنهایی تصمیم گرفته است وارد چنین فرایندی شود؛ این دو مسئله با یکدیگر تفاوت دارند.
وی توضیح داد: در حال حاضر طرح‌های مختلفی از سوی همکاران نماینده در مجلس مطرح است؛ طرح‌های عادی و طرح‌هایی با فوریت‌های یک‌روزه، دوفوریتی و حتی سه‌فوریتی که در کمیسیون وجود دارد و همکاران بر پیگیری آنها تأکید دارند. مبنای این پیشنهادها نیز روشن است؛ اگر دشمن بخواهد رفتارهای خود را ادامه دهد و تکرار کند یا اقدامی علیه امنیت کشور، به‌ویژه تأسیسات و مراکز هسته‌ای ایران انجام دهد، باید درباره ادامه حضور در معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) نیز بازنگری شود.
عزیزی ادامه داد: وقتی این معاهده برای کشور انتفاعی نداشته باشد و در عین حال محدودیت‌ها و ضررهایی را متوجه ما کند، طبیعی است که موضوع ماندن در آن نیز محل بحث قرار بگیرد. بنابراین، از نظر آمادگی برای تهیه و تصویب قوانین مورد نیاز، دست مجلس باز است و ظرفیت لازم برای انجام این کار وجود دارد.
وی با تأکید بر اینکه این آمادگی به معنای تصمیم‌گیری مستقل مجلس درباره تغییر دکترین هسته‌ای نیست، اظهار کرد: این موضوع، مسئله‌ای مهم و ملی است و همه ارکان نظام اسلامی باید با یکدیگر و تحت تدابیر رهبر معظم انقلاب درباره آن حرکت کنند. نمی‌توان چنین مسئله مهمی را صرفاً به یک قوه یا یک نهاد محدود کرد. ما معتقدیم باید خود را برای شرایط احتمالی آماده کنیم تا اگر این نیاز و خواسته از سوی مسئولان نظام اسلامی و به‌ویژه رهبر معظم انقلاب به‌عنوان یک وظیفه به مجلس محول شد، بتوانیم در کوتاه‌ترین زمان قوانین مورد نیاز را تهیه و تصویب کنیم.
رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس افزود: این کار کاملاً طبیعی و در چارچوب وظایف مجلس است. اساساً یکی از مسئولیت‌های مجلس همین است که در موضوعات مهم، از نظر قانونی دست مسئولان اجرایی را باز بگذارد و ابزار و اختیارات لازم را برای اجرای تصمیمات در اختیار آنها قرار دهد. مجلس برای همین موضوعات و ایفای چنین نقشی شکل گرفته است؛ بنابراین، اگر چنین مأموریتی به مجلس سپرده شود، انجام آن جزو وظایف قانونی ما خواهد بود.
صنعت هسته‌ای فقط نظامی نیست؛ صنعت زندگی است
عزیزی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت توجه به کاربردهای غیرنظامی فناوری هسته‌ای گفت: ما نباید صنعت هسته‌ای کشور را صرفاً در چارچوب موضوعاتی که برخی تصور می‌کنند جنبه نظامی دارد، ببینیم. صنعت هسته‌ای یک صنعت فراگیر است و من بارها بر این نکته تأکید کرده‌ام که باید از آن به‌عنوان «صنعت زندگی» یاد کنیم.
وی ادامه داد: امروز بخش‌های مهم و اساسی کشور، از جمله آب، برق، کشاورزی، درمان و حوزه‌های گوناگون دیگر، با این صنعت ارتباط دارند و به ظرفیت‌های آن نیازمندند. وقتی نزدیک به ۹۵ درصد از مسائل اساسی کشور به‌نوعی با این صنعت در ارتباط است، باید توجه جدی‌تری به جایگاه و نقش آن داشته باشیم.
عزیزی برای توضیح این موضوع به حوزه آب اشاره کرد و گفت: امروز اگر به دنبال توسعه صنعت شیرین‌سازی آب هستیم، باید از ظرفیت‌های صنعت هسته‌ای استفاده کنیم. در حوزه انرژی و تولید برق نیز نمی‌توان برای همیشه تنها به ظرفیت‌های فسیلی متکی بود و ناچاریم به سمت انرژی‌های پاک حرکت کنیم. فناوری هسته‌ای در این زمینه نیز می‌تواند نقش مهمی داشته باشد.
وی افزود: در حوزه بهداشت و درمان نیز نیازهای جدی به این صنعت وجود دارد. کشاورزی و مقابله با آفات هم از دیگر بخش‌هایی است که می‌تواند از فناوری هسته‌ای بهره ببرد. بنابراین، وقتی نگاه خود را از برداشت صرفاً نظامی از صنعت هسته‌ای فراتر ببریم و آن را در پیوند با زندگی، توسعه و نیازهای آینده کشور ببینیم، اهمیت جایگاه و نقش این صنعت بیشتر آشکار می‌شود.
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس تأکید کرد: باید این نگاه فراگیر را در سیاست‌گذاری‌های خود جدی بگیریم. صنعت هسته‌ای فقط یک موضوع محدود و مرتبط با یک حوزه خاص نیست؛ بلکه ظرفیتی برای پیشرفت کشور در بخش‌های مختلف است و باید امکان بهره‌گیری از آن برای نیازهای امروز و آینده ایران فراهم باشد.
وی در ادامه با اشاره به نسبت تعهدات ایران در چارچوب ان‌پی‌تی و بهره‌مندی کشور از فناوری هسته‌ای اظهار کرد: اگر حضور در ان‌پی‌تی برای ما محدودیت‌های فراوانی ایجاد کند و حتی مانع استفاده از این صنعت در حوزه‌های بهداشت، درمان و دیگر بخش‌های مورد نیاز کشور شود، باید درباره فایده و ضرر ادامه حضور در آن بحث کنیم.
عزیزی گفت: وقتی از یک طرف این معاهده برای ما محدودیت ایجاد می‌کند و از طرف دیگر اجازه نمی‌دهد از ظرفیت‌های صنعت هسته‌ای برای آینده کشور استفاده کنیم، این سؤال مطرح می‌شود که ماندن در آن چه فایده‌ای برای ما دارد. از نگاه من، بودن در این چارچوب نه‌تنها سود و فایده‌ای برای کشور نداشته، بلکه ضررهای بزرگی نیز به ما وارد کرده است.
وی البته بار دیگر بر تفکیک وظایف مجلس از تصمیم‌گیری کلان درباره این موضوع تأکید کرد و افزود: با وجود همه این مسائل، ما در حوزه قانون‌گذاری وظیفه‌ای داریم که باید آن را به‌درستی انجام دهیم. نظارت نیز از دیگر وظایف مجلس است. از این جهت اصرار داریم که با چنین نگاهی به موضوع صنعت هسته‌ای و تعهدات کشور برخورد شود و ظرفیت‌های قانونی لازم برای صیانت از منافع ملی فراهم باشد.
مطالبه تغییر رویکرد هسته‌ای در میان مردم در حال گسترش است
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با اشاره به آنچه مطالبه عمومی درباره تغییر رویکرد هسته‌ای توصیف کرد، گفت: انتظار داریم مطالبات جدیدی که از سوی مردم عزیزمان مطرح شده، مورد توجه قرار بگیرد. در هفته گذشته، در نمازهای جمعه و جماعت و در دیدارها و اجتماعات مختلف، شاهد بودم که بسیاری از مردم این مطالبه را مطرح می‌کنند و حتی آن را از خود مجلس می‌خواهند.
وی افزود: ما نیز باید این مسیر را با توجه به وظایف قانونی خود ادامه دهیم و پیش ببریم. البته امیدواریم دشمنان دست به اقدام احمقانه و محاسبه‌نشده‌ای نزنند که باعث شود این مطالبه و روند تغییر رویکرد با سرعت بیشتری دنبال شود.
عزیزی تصریح کرد: اگر دشمن اقدامی ناشیانه، احمقانه، محاسبه‌نشده و نابخردانه انجام دهد، چه‌بسا همین موضوع موجب تسریع در تغییر رویکرد شود. آن روز ممکن است آمریکایی‌ها و برخی هم‌پیمانانشان زمانی متوجه پیامدهای اقدامات خود شوند که دیگر برای جبران و پشیمانی بسیار دیر شده باشد.
آمادگی نیروهای مسلح به نتیجه انتخابات آمریکا ارتباطی ندارد
عزیزی در بخش دیگری از این گفت‌وگو، درباره احتمال اقدام نظامی آمریکا پس از انتخابات، گفت: نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران اساساً میزان آمادگی خود را بر مبنای رأی‌آوری این حزب یا آن حزب تنظیم نکرده‌اند و نمی‌کنند. آمادگی نیروهای مسلح یک رسالت و وظیفه است و به نتیجه انتخابات آمریکا ارتباطی ندارد.
وی ادامه داد: هر نوع دشمنی و هر اقدامی که خلاف منافع ملی، امنیت کشور و تمامیت ارضی ایران باشد، با برخورد قاطع و پشیمان‌کننده جمهوری اسلامی ایران مواجه خواهد شد. این مسئله به اینکه در آمریکا کدام حزب در انتخابات پیروز شده یا شکست خورده باشد، ارتباطی ندارد.
رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس با اشاره به پیام سیاسی انتخابات آمریکا گفت: این انتخابات از یک جهت دیگر نیز قابل توجه است و آن اینکه به نظر می‌رسد جهان در حال حرکت به سمت آگاهی بیشتر است. مردم دنیا و حتی بخش‌هایی از جامعه آمریکا نسبت به رفتارهای تجاوزگرانه و سیاست‌هایی که بر پایه رویکردهای ضد حقوق بشری است، حساس‌تر شده‌اند.
وی افزود: آمریکایی‌ها هیچ‌گاه مدافع واقعی حقوق بشر نبوده‌اند و خودشان اقدامات ضدبشری متعددی داشته‌اند. از جمله مواردی که می‌توان به آن اشاره کرد، شهادت کودکان در میناب و لامرد است. با این حال، به نظر می‌رسد امروز جهان به سمت نوعی آگاهی عالمانه و هوشمندانه حرکت می‌کند و مردم نسبت به پیامدهای سیاست‌های جنگ‌طلبانه و تجاوزگرانه شناخت بیشتری پیدا کرده‌اند.
عزیزی تأکید کرد: ما نه به دموکرات‌ها دل بسته‌ایم و نه به جمهوری‌خواهان؛ تکلیف هر دو حزب برای ما روشن است. سیاست‌ها و اقدامات خود را نیز بر مبنای پیروزی این حزب یا آن حزب تنظیم نمی‌کنیم. همان‌طور که گفتم، هر دو حزب دو لبه یک قیچی هستند و آنچه برای ما اهمیت دارد، رفتار و عملکرد آمریکاست.
در نبرد آینده محدودیتی برای پاسخ قائل نیستیم
رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی با تأکید بر سطح آمادگی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران گفت: آمادگی نیروهای مسلح در بالاترین سطح قرار دارد و این آمادگی برای پاسخ‌گویی، پشیمان‌سازی دشمن و دفاع از ایران اسلامی است. این آمادگی بر اساس همان شروطی است که پیش‌تر اعلام کرده‌ایم و بر مبنای فرمان قاطع رهبر معظم انقلاب دنبال می‌شود.
عزیزی اظهار کرد: نیروهای مسلح، با توجه به فرمان صادرشده از سوی رهبر معظم انقلاب، برای دفاع از کشور و پاسخ به هر اقدام خصمانه آمادگی دارند. در چارچوب دکترین جدید، در نبرد آینده هیچ حد و مرزی برای خود قائل نیستیم و محدودیتی برای پاسخ به اقدامات دشمن در نظر نخواهیم گرفت.
وی تاکید کرد: آنچه مسلم است، اقدامات نیروهای مسلح، حضور و پشتیبانی مردم عزیز در میدان، حمایت دولت و همراهی همه ارکان نظام اسلامی در کنار یکدیگر قرار خواهد گرفت تا هرگونه اقدام مبتنی بر محاسبه غلط با پاسخی قاطع و پشیمان‌کننده روبرو شود.
۳۱۲۱۶